بنیاد تحکیم خانواده کوثر استان زنجان - اهمیت سلامت زنان

اهمیت سلامت زنان

 

 

زنان در انجام مسئولیت جهت تأمین بهداشت و سلامت جامعه نقش مهم و مؤثری عهده دار هستند، زیرا آنان نه تنها مسئول سلامت خود هستند بلکه بیشترین مراقبت را برای سلامت و بهداشت خانواده خود انجام می‌دهند.

تحقیقات نشان می دهد وضعیت سلامت زنان تأثیر بسزایی بر سلامت فرزندان، خانواده، جامعه و محیط پیرامون آن دارد. بر این اساس چنانچه مشکلاتی اعم از سوءتغذیه، کار طاقت‌فرسا، زایمان‌های مکرر و دیگر مسائل فرهنگی و اجتماعی مؤثر بر سلامت آنها نادیده انگاشته شود، سلامتی خانواده آنان در کنار سلامتی خودشان دچار آسیب خواهد شد.

شاید به همین دلیل بیست و هشتم مهرماه روز سلامت زنان اعلام شده تا زنگ بیداری برای کسانی باشد که همیشه زن را موجودی خستگی ناپذیر می دانند و معتقدند: زن هیچ گاه خسته و بیمار نمی شود، ناتوان و دردمند نمی شود، از کار افتاده یا بازنشسته نمی شود و همیشه از او انتظار دارند به همسر و فرزندان رسیدگی کند، از میهمانان پذیرایی کند، بار کمبودهای اقتصادی خانواده را به دوش بکشد و صرفه جویی و قناعت را پیشه کند و سرانجام آنکه برای پر کردن اوقات فراغت اعضای خانواده تلاش نماید.

ولی به دلیل نقش حساس «زن» و موقعیت و جایگاه بسیار با اهمیت او در سلامت و سازندگی خانواده و جامعه، مراقبت و توجه به نیازهای جسمی، روانی، اجتماعی و عاطفی و معنوی او نیز از اهمیت خاصی برخوردار است و دقت بیشتری را می طلبد.

«سلامت زن» باید در ابعاد مختلف تأمین و دیدگاه های متفاوت به نقش این موجود استثنایی به گونه ای معطوف شود که جایگاه واقعی خود را بیابد.

سخن گفتن از سلامت زنان، به عبارتی صحبت از سلامت خانواده و سلامت جامعه است. هنوز در جامعه ی ایرانی، بنا بر نوعی تقسیم کار خانگی نانوشته، اغلب این زنان هستند که نقش های محافظتی و مراقبتی را درقبال سایر اعضای خانواده برعهده می گیرند. حتی در شرایطی که زنان پای از عرصه ی خانه و خانواده نیز بیرون نهاده باشند در نقش اجتماعي خود،  همان تکالیف سنتی را تداوم بخشیده اند، افزایش سطح سواد، آموزش زنان، توانمند سازي و مهارت آموزي آنها مي تواند دستآوردهای قابل توجهی در بهبود و ارتقای شاخص های بهداشتی و سلامت جامعه ايجاد نمايد .

اگر به مبحث تغذیه و کم و کیف آن، به عنوان یکی از مهمترین تعیین کننده های وضعیت سلامت توجه کنیم، می بینیم  این زنان هستند که در نقش همسر و مادر در یک خانواده، بر این که چه موادی و محصولاتی برای خورد و خوراک اعضای خانواده و آشپزی خریداری شود، نظارت دارند، ایشان هستند که چنانچه آموزش یا آگاهی در این زمینه کسب کرده باشند، ممکن است به "تاریخ مصرف" موادی که خریداری می شود، توجه کنند، به سفید یا قرمز بودن گوشت مصرفی، به پایین بودن میزان چربی مواد لبنی، یا نسبت مصرف قند و شیرینی و انواع دیگر جزئیاتی که به سالم بودن و بهداشتی بودن غذای مصرفی تعبیر می شود، اهمیت دهند. قاعدتاً ایشان هستند که در مورد نحوه ی طبخ غذا که به صورت آب پز یا تنوری باشد، یا سرخ کرده و این که چه میزان روغن و از چه نوعی استفاده شود، تصمیم می گیرند. این مادر است که تصمیم می گیرد برای میان وعده ی فرزندش که به مدرسه می فرستد، به عنوان مثال، بسته ای متشکل از نخود و کشمش و گردو  را که مجموعه ی خوشمزه و مغذی ای تدارک ببیند که متضمن سلامت است، یا برای کیف مدرسه ی فرزندش، پفک نمکی یا انواع بیسکوئیت، کیک یا چیپس با چربی های اشباع شده تدارک ببیند. برای ناهار و شام فرزندان از آب سالم، دوغ معطر با نعناع یا شربت حاصل از عرقیات سنتی وطنی استفاده کند یا تلاش کند در سفره خانواده، از نوشابه های شیمیایی رنگارنگِ زیان بخش، به بهانه ی این که می توانند انگیزه بخش بچه ها برای تمام کردن محتوای بشقاب شان باشند بهره بگیرد. اوست که می تواند در حفظ تنوع مواد غذایی که به صورت هفتگی مصرف می شود بکوشد، یا به مناسبت "ارزان تر یا به صرفه بودن" برخی اقلام غذایی، به سیر کردن شکم افراد خانواده با موادی که در نهایت فرزندان را دچار سوء تغذیه و کاستی رشد می سازد اکتفا کند.

رویه ها و عادات رفتاری که توسط مادر به جریان عمل درمی آید، به صورت الگوی عمل، توسط دختران خانواده ها، یا به عبارتی دیگر، "مادران فردا" به تدریج یاد گرفته و تقلید و به نسل های بعدی منتقل می شود. انتخاب و تصمیم گیری مادران نیز مستقیماً بر حفظ سلامت و ارتقای سلامت همسر و فرزندان او موثر است. فرزندان در خانواده به مزه ی رایج خوراک هایی که مادرانشان می پزند خو می گیرند، بنابر این چنانچه مادر توجهی یا حساسیتی نسبت به میزان استفاده ی نمک یا چربی نشان نداده باشد، غذاهای پرنمک یا چرب بنا به این که خوشمزه تر تلقی می شوند، به راحتی به ترجیحات غذایی اعضای خانواده مبدل می شود. تحقیقات و مطالعات نشان داده است که افراد واقع در طبقات پایین تر اجتماعی اقتصادی، به مزه ی غذاها بیشتر اهمیت می دهند تا سلامت و بهداشتی بودن آن، بنابر این به سادگی از الگوهای غذایی ناسالم که صرفا ًاز لحاظ مزه مطلوب تلقی      می شود پیروی می کنند و به تبعات بلند مدت این گونه خوراک ها توجهی نشان نمی دهند. در هر وعده، هنگامی که کودکان سر سفره ی غذا به مشاهده ی رفتار والدین، می نشینند که حتی قبل از چشیدن غذا، دست به نمکدان می برند و خوراک شان را به میزان نمک بیشتری می آلایند، به سادگی تمایل به پیروی از این رویه و الگو پیدا   می کنند و همین رفتارهاست که یافته ها حکایت دارند از این که در بلندمدت زمینه ساز بروز و رشد چاقی مفرط انواع بیماری های قلبی عروقی و سرطان ها می شود که در رده های نخست علل مرگ و میر در کشور ما قرار دارند.

رفتارهای بهداشتی در حفظ و بهبود سلامت یا بیماری موثرند. چنانچه مادران خود به ضرورت مراجعه ی به پزشک و متخصصین بهداشتی پیش از بروز بیماری ها و نه فقط پس از آن واقف باشند، کودکان شان را در معرض واکسیناسیون ها، انواع چک آپ ها و معاینات پیشگیرانه ی دندان و بینایی و نگاهداشتن حساب کم یا اضافه ی وزن شان قرار می دهند و ترجیحات خود را در انتخاب رفتارهایی مانند پیاده روی به جای استفاده ی مکرر از وسائل نقلیه ی شخصی، پرهیز از دخانیات یا مصرف غذاهای آماده و تنقلات شیمیایی به فرزندان به صورتی آگاهانه و فعالانه تر منتقل می کنند. حتی پس از رخداد بیماری نیز این آموزش و اطلاعات بهداشتی زنان و مادران است که می تواند به تشخیص نشانه های اولیه ی بیماری در افراد تحت سرپرستی شان منجر شود و زمینه ساز مراجعه ی به موقع به پزشک و درمان مقتضی باشد به جای این که به شیوه های نادرست متوسل شده یا در اتخاذ واکنش ضروری غفلتی صورت بگیرد.

در جامعه ی امروزی که تغییرات ارزشی و هنجاری زنان را به مشارکت بیشتر در فضای زندگی اجتماعی و اقتصادی سوق       می دهد، البته، شاهد تغییر الگوهای تقسیم کار خانگی در خانواده ها نیز هستیم، و به موازات چنین تغییراتی، البته مردان نیز به تدریج بیشتر و بیشتر پای به عرصه ی عمل و آگاهی بهداشتی و مسئولیت پذیری در قبال حفظ سلامت خود و خانواده می نهند، و وظیفه ی توجه به امر سلامت و بهداشت خانواده که تا پیش از این صرفاً وظیفه ای زنانه تلقی می شد، اینک هر دو جنس را مخاطب و مسئول قرار می دهد، و به تدریج شاهد این خواهیم بود که پسران یا مردان و پدران فردا، نیز، قائل به سهم فزاینده ی خویش در برعهده گرفتن فعالانه ی مسئولیت های حفظ سلامت شریک زندگی، و فرزندان می شوند. نمونه های عینی آن، مواردی است نظیر این که، به هنگام بیماری فرزند، به صورت روزافزونی دیگر نه فقط مادر بلکه، گاه مادر و گاه پدر است که از شغل خویش معافیت موقت می طلبد تا به وظیفه ی والدینی خود عمل کند و مسئولیت مراقبت از فرزند بیمار، یا سالمندانی که به کمک نیاز دارند، به تناوب میان زن و شوهر تقسیم می شود.

در پايان بايد گفت که سلامت زنان مطمئن ترين راه براي رسيدن به زندگي بهتر براي همگان است و ظرفيت سازي و توانمند سازي آنان جهت مشارکت در برنامه هاي بهداشتي پيش نياز اصلي براي ارتقاي بهداشت و نيل به اهداف سلامت جامعه  مي باشد.

 منبع: عافیت

 

آخرین مقالات آموزشی

از عوامل خطرآفرین ابتلا به زوال عقل

در شرایطی که آمار و ارقام ابتلا به زوال عقل هشداردهنده هستند اما اقدامات بسیاری را می‌توانید انجام دهید تا خطر ابتلا به این شرایط را کاهش دهید. ...

از خواص آجیل

انواع آجیل شامل اسیدهای چرب غیر اشباع و دیگر مواد مغذی مانند ویتامین ها، پروتئین، فیبر و ... هستند که می توانند سدی در برابر ابتلا به برخی از انواع ...

برخی از حقوق و تکالیف زوجین نسبت به یکدیگر

فصل هشتم از کتاب هفتم قانون مدنی به مبحث «حقوق وتکالیف زوجین نسبت به یکدیگر» پرداخته است. بر اساس ماده‌ ۱۱۰۲ قانون مدنی، همین که عقد ...

علائم افزایش قند خون

قند و شکر سریع ترین و ارزان ترین منابع انرژی هستند اما سوال این است که این محصولات علاوه بر ایجاد انرژی فوری، ارزش تغذیه ای دیگری هم دارند؟ ...

مواد غذایی که استرس را کاهش می دهند:

مدیریت استرس می‌تواند یک عامل مهم برای سلامتی باشد. استرس زیاد، فقط عاملی برای خراب کردن روزما نیست بلکه در واقع افرادی که تحت فشار استرس قرار ...

پنج رفتار ی که می‌تواند بر رابطه ی شما با همسرتان آسیب بزند

رفتارهای خودخواهانه می‌تواند تاثیر منفی بر ازدواجتان بگذارد. پنج مورد از متداول‌ترین این رفتارهای مخرب را برایتان عنوان می‌کنیم که ...

ازعناصرموفقیت در روابط همسران

موفق‌ترین روابط عاطفی، روابطی هستند که در آنها استقلال و فردیت افراد حفظ می‌شود. به بیانی دیگر، روابطی که به وابستگی و تجاوز به حریم یکدیگر ...

راهکارهایی برای از بین بردن افکار منفی و مضر

فرایند فکرکردن ما فرایندی ضروری برای بقا و مبارزه در دنیای مدرن است. طرز فکر انتقادی به ما توانایی حل سریع و کارآمد مسائل را می‌دهد. تفکر خلاق ...

چرا همسرت شاد نیست؟

در زندگی مشترک، ایجاد رابطه‌ای که همیشه پُر از عشق و شور و سازگاری باشد، کار راحتی نیست. اما راههایی وجود دارد که می‌توانید به همسرتان کمک ...

بهداشت روانی زیر سقف مشترک از نگاه قرآن

بهداشت روانى عبارت است از ایجاد تعادل شخصیتى در درون، میان آن‏چه فطرت و غریزه نامیده میشود؛ و در بیرون، میان آن‏چه تعادل ارتباطى میان فرد و ...

معیارهای انتخاب همسر از نگاه پیامبر اکرم(ص)

ازدواج در نگاه هر کس معیارهایی دارد. با این حال، معیارهایی که بزرگان دین معرفی کرده اند، سالم ترین و مطمئن ترین معیارها است.  ایمان در اسلام ...

توقعات بی جایی که نباید از کسی داشته باشیم!

بزرگترین ناامیدی‌های ما در زندگی معمولا نتیجه‌ توقعات نابجای ماست. که این موضوع مخصوصا در روابط و تعاملات ما با دیگران، پر رنگ‌تر هم ...

بخشش؛ راز آرامش

بخشش را می‌توان شکلی از کاهش تنش و اضطراب تلقی کرد. فرد می‌تواند با رها شدن از خشم و آزردگی، تمام توجه خود را به زمان حال معطوف کند و ...

پیشنهاد به پدر و مادرهایی که فرزند دانش آموز دارند

با آغاز سال تحصیلی، بی مناسبت نیست بدون هیچ مقدمه ای، چند پیشنهاد را با پدر و مادرها در میان بگذاریم: بهترین راه برای درس خوان و مهم تر از آن، ...

چگونه خشم خود را در خیابان کنترل کنیم؟

درگیری‌هایی لفظی در خیابان یکی از عوامل تأثیرگذار در دعواهای فیزیکی است. اتفاقی که اگر با کنترل خشم همراه نباشد گاه می‌تواند عواقب جبران ...

اگر می‌خواهید شاد باشید، این ۱۰ عادت را ترک کنید

   ۱. دست از زیاده خواهی بردارید بعضی از افراد ظاهرا به هیچ اندازه‌ای قانع نیستند و رویکردشان نسبت به هر چیزی در زندگی، زیاده ...

چگونه انسان های سمی اطرافمان را خنثی کنیم ؟

  سر و کله زدن با افراد سمی چیزی است که همه‌ی ما تجربه‌اش را داریم. خودشیفته‌ها، دروغگوها، اجتماع گریزها، متقلب‌ها، ...

عوامل آرامش در خانواده

انسان در زندگی به دنبال آرامش روحی خویش است. آرامشی که به زندگی انسان معنا دهد و آن را لذت بخش سازد، برای رسیدن به این آرامش به تکیه گاهی که در سختی ...

از راه‌های برقراری ارتباط موثر با همسر:

۱ ـ کنجکاو باشید:یک سوال معمولی مثل«امروز چطور بود؟»«چی کار کردی؟» و با انگیزه پاسخ دادن به آن شما را در ارتباط مستمر با ...

کودک آزاردیده این نشانه ها را دارد

آزار کودک چیزی فراتر از شکستن دست و پای او یا سوزاندن بخشی از بدن اوست. اگرچه آزارای جسمانی را می‌توان در بدن کودک مشاهده کرد اما آزار کودک می ...